Dlaczego bezpieczne przechowywanie ŚOR jest tak ważne?

Niewłaściwe składowanie ŚOR grozi wyciekami, oparami, kontaktem ze skórą, przypadkowym spożyciem oraz skażeniem paszy, ziarna, wody lub gleby. Do typowych błędów należą: trzymanie ŚOR w przypadkowych miejscach (garaż, warsztat, „kąt w stodole”), brak wentylacji i zabezpieczeń przed dziećmi, przechowywanie obok żywności, pasz, nawozów czy paliw oraz bałagan i mieszanie otwartych opakowań.

Dobra organizacja magazynu ogranicza ryzyko błędów i przyspiesza pracę w sezonie.

Wydzielone pomieszczenie na środki ochrony roślin

Najbezpieczniej przechowywać ŚOR w oddzielnym, zamykanym pomieszczeniu przeznaczonym wyłącznie do ŚOR. Powinno być:

• suche i chłodne, bez dużych wahań temperatury; unikaj miejsc narażonych na zalanie, mróz lub upał,
• z dobrą wentylacją (naturalną lub mechaniczną),
• z możliwością łatwego utrzymania czystości (zmywalna posadzka),
• zabezpieczone przed dostępem osób nieupoważnionych.

Magazyn ŚOR – wyposażenie, które zwiększa bezpieczeństwo

1) Regały i układ przechowywania

• Stosuj stabilne, najlepiej metalowe regały odporne na wilgoć.
• Nie stawiaj opakowań bezpośrednio na podłodze.
• Cięższe opakowania trzymaj na niższych półkach.
• Opakowania papierowe/kartonowe chroń przed wilgocią.

2) Wanna wychwytowa i zabezpieczenie przed wyciekiem

Wanny wychwytowe lub kuwety pod regałami zatrzymują wyciek i zapobiegają rozlewaniu się cieczy po pomieszczeniu.

3) Wentylacja i temperatura

• Zapewnij „oddychanie” magazynu – ograniczysz gromadzenie oparów.
• Unikaj mrozu (uszkadza formulacje) i upału (zwiększa ciśnienie w opakowaniach i przyspiesza degradację).

4) Oświetlenie i porządek

• Dobre światło zmniejsza ryzyko pomyłek przy pobieraniu preparatów.
• Utrzymuj drożne ścieżki przejścia – zero „kanistrów na chwilę”.

Jak segregować ŚOR w magazynie?

Podział według typu preparatu

• herbicydy osobno,
• fungicydy osobno,
• insektycydy osobno,
• zaprawy i regulatory wzrostu w osobnej strefie.

Oddzielaj opakowania otwarte od zamkniętych

• Otwarty preparat trzymaj w wyznaczonym miejscu, zawsze dokręcaj nakrętki, czyść gwinty i ustawiaj opakowania pionowo.

Zasada FIFO

„Pierwsze weszło – pierwsze wyszło”. Ustawiaj preparaty tak, aby najstarsze schodziły w pierwszej kolejności.

Oryginalne opakowania i etykiety

ŚOR przechowuj wyłącznie w oryginalnych opakowaniach z czytelną etykietą. Jeśli etykieta się niszczy, zabezpiecz ją folią lub taśmą; w ostateczności przygotuj trwałą etykietę zastępczą (nazwa, substancja, dawki, piktogramy – wg informacji z etykiety). Nigdy nie przelewaj ŚOR do butelek po napojach.

Zabezpieczenie przed dziećmi, osobami postronnymi i zwierzętami

• Magazyn zamykaj na klucz i ogranicz dostęp tylko do przeszkolonych osób; klucz przechowuj poza zasięgiem dzieci.
• Oznakuj drzwi: „Środki ochrony roślin – wstęp wzbroniony osobom nieupoważnionym”.

Przechowywanie ŚOR zimą i latem

Zimą

• Chroń przed mrozem,
• unikaj nieogrzewanych, przewiewnych budynków bez izolacji,
• kontroluj szczelność opakowań.

Latem

• Unikaj nagrzewania (np. blaszane pomieszczenia),
• zapewnij cyrkulację powietrza,
• nie zostawiaj preparatów w nasłonecznionych miejscach.

Najlepiej sprawdza się magazyn o stabilnej temperaturze, bez bezpośredniego słońca.

Wyposażenie minimum w magazynie ŚOR

• sorbent/środek do zbierania rozlewów (np. granulat),
• łopatka, szczotka, worki na odpady niebezpieczne,
• rękawice i podstawowe środki ochrony indywidualnej,
• dostęp do wody do mycia lub płyn do dekontaminacji,
• apteczka w pobliżu strefy pracy,
• lista telefonów alarmowych i procedura postępowania przy wycieku.

Procedura: postępowanie z rozlanym ŚOR

1. Zabezpiecz miejsce – nie wpuszczaj osób postronnych i zwierząt.
2. Załóż ochronę indywidualną (minimum rękawice, okulary).
3. Zatrzymaj wyciek, jeśli to bezpieczne (ustaw opakowanie, zakręć korek).
4. Zasyp sorbentem, zbierz do worka na odpady niebezpieczne.
5. Umyj i zneutralizuj powierzchnię zgodnie z zaleceniami.
6. Odpady potraktuj jako niebezpieczne – nie wyrzucaj do zwykłych śmieci.

Bezpieczny magazyn ŚOR w 10 krokach

1. Wydziel osobne, zamykane pomieszczenie.
2. Zapewnij wentylację i stabilną temperaturę.
3. Ustaw stabilne regały – nie przechowuj na podłodze.
4. Używaj wanien wychwytowych/kuwet.
5. Segreguj wg grup i utrzymuj porządek.
6. Stosuj FIFO i kontroluj terminy ważności.
7. Przechowuj tylko w oryginalnych opakowaniach z etykietą.
8. Oznakuj magazyn i ogranicz dostęp.
9. Zapewnij sorbent i procedurę na wycieki.
10. Wydziel strefę na odpady, opakowania i preparaty do utylizacji.

Checklista: czy Twój magazyn jest bezpieczny?

• ŚOR stoją w warsztacie „obok narzędzi”.
• Opakowania są otwarte, niedokręcone lub zabrudzone na gwintach.
• Brak zamka lub klucz „wisi w drzwiach”.
• ŚOR stoją na podłodze, bez kuwety/ochrony przed wyciekiem.
• Preparaty są pomieszane (herbicydy z insektycydami).
• Etykiety są nieczytelne lub częściowo zerwane.
• Magazyn jest zawilgocony i bez wentylacji.

FAQ – najczęstsze pytania rolników o przechowywanie ŚOR

Czy mogę trzymać ŚOR w garażu lub warsztacie?

Nie. ŚOR powinny być w wydzielonym, zamykanym pomieszczeniu przeznaczonym wyłącznie do ŚOR.

Czy ŚOR mogą stać obok pasz, żywności, nawozów lub paliw?

Nie. Unikaj sąsiedztwa takich materiałów – to ryzyko skażenia i pomyłek.

W jakiej temperaturze przechowywać ŚOR?

W suchym i chłodnym miejscu, bez dużych wahań. Unikaj mrozu i przegrzewania.

Jak segregować środki w magazynie?

Osobno trzymaj herbicydy, fungicydy, insektycydy oraz zaprawy/regulatory. Oddziel otwarte opakowania od zamkniętych i stosuj zasadę FIFO.

Czy można przelewać ŚOR do „butelek po wodzie”?

Absolutnie nie. Przechowuj wyłącznie w oryginalnych opakowaniach z czytelną etykietą.

Jak zabezpieczyć magazyn przed dziećmi i osobami postronnymi?

Zamykaj pomieszczenie na klucz, trzymaj klucz poza zasięgiem dzieci i umieść ostrzegawcze oznakowanie na drzwiach.

Co zrobić, gdy dojdzie do rozlania ŚOR?

Zabezpiecz miejsce, załóż OI, zatrzymaj wyciek, użyj sorbentu, zbierz odpady do worka niebezpiecznego, umyj i zneutralizuj powierzchnię.

Jak przechowywać ŚOR zimą i latem?

Zimą chroń przed mrozem i kontroluj szczelność. Latem unikaj nagrzewania i zapewnij cyrkulację powietrza.